ENRUFacebook
O ROŚLINACH ZIELONO WKOŁO Fitoremediacja
galleryRobinia pseudoacacia Friesia

FITOREMEDIACJA - WYKORZYSTYWANIE ROŚLIN DO OCZYSZCZANIA POWIETRZA W MIASTACH


W 2007 roku po raz pierwszy odsetek ludzi żyjących w miastach przewyższył odsetek ludności wiejskiej. Głównym powodem migracji w stronę miast jest poszukiwanie wyższego standardu życia, rozumianego, jako lepszy dostęp do opieki medycznej, szkolnictwa czy miejsc zatrudnienia.

Jednak duża gęstość zaludnienia i uprzemysłowienie niesie za sobą zagrożenia związane z zanieczyszczeniem gleby, wody i przede wszystkim powietrza. Stanowi to ogromne wyzwanie dla ochrony środowiska ze względu na łatwość przemieszczania się zanieczyszczeń przy ogromnej trudności z ich usunięciem.

Najniebezpieczniejsze substancje szkodliwe znajdujące się w powietrzu to:
  • Pyły – przeróżne drobne cząsteczki np.: ziarenka piasku, kawałeczki startych opon lub zarodniki i strzępki grzybów, bakterii oraz wirusów. Mają działanie rakotwórcze i alergenne, a także powodują wiele chorób dróg oddechowych
     
  • Tlenki azotu – związki tlenu z azotem. Są ubocznymi produktami procesu spalania i możemy je winić za kwaśne deszcze oraz tworzenie niebezpiecznego dla wszystkich organizmów ozonu.
     
  • Ozon – bardzo jadowity, trujący gaz, który powoduje powstawanie smogu w miastach.
     
  • Lotne substancje organiczne – łatwo ulatniające się związki węglowodorowe, uwalniane podczas spalania produktów ropy naftowej np. benzyny, farby, rozpuszczalników, środków czyszczących, zmywaczy do paznokci
     
  • Dwutlenek węgla – sam w sobie nieszkodliwy dla ludzi i zwierząt gaz, ale odpowiada za tzw. „efekt cieplarniany”, czyli ocieplanie się atmosfery ziemskiej. Powstaje podczas spalania produktów naftowych.
     
W tym przypadku, tak jak w wielu innych to rośliny przychodzą do Nas z ratunkiem. Rośliny potrafią wchłaniać gazowe cząsteczki z powietrza za pomocą aparatów szparkowych i warstwy woskowej liści i łodyg. Fitoremediacja oznacza właśnie oczyszczanie zdegradowanego środowiska z wykorzystaniem roślin. Rośliny pochłanianą zanieczyszczenia ze środowiska, a później są spalane w odpowiednich piecach.
 
KORZYŚCI FITOREMEDIACJI DLA TERENÓW MIEJSKICH:
  • Przywracanie terenów poprzemysłowych do stanu, którym mogą być ponownie zagospodarowane, jako tereny rekreacyjne, handlowe i nawet mieszkalne.
  • Oczyszczanie terenów przy trasach komunikacyjnych takich jak autostrady czy trakcje kolejowe. Środki transportu są głównym źródłem toksyn.
  • „Zielona wątroba” terenów miejskich

DOBÓR GATUNKÓW:

  • Pochłanianie pyłów:

Drzewa iglaste są wydajniejsze od liściastych. W obrębie drzew liściastych poleca się gatunki zimozielone i te o dużej objętości i powierzchni liści.

Gatunki:
 

1.       Jodła olbrzymia (Abies grandis)
2.       Jodła szlachetna (Abies procera)
3.       Świerk pospolity (Picea abies)
4.       Sosna zwyczajna (Pinus sylvestris)
5.       Sosna czarna (Pinus nigra)
6.       Daglezja zielona (Pseudotsuga manziesii)
7.       Brzoza brodawkowata (Betula pendula)
8.       Grusza drobnoowocowa (Prunus calleryana)
9.       Jarząb szwedzki (Sorbus intermedia)
10.   Jesion pensylwański (Fraxinus pennsylvanica)
 
  • Pochłanianie tlenków azotów i ozonu


Drzewa liściaste ze względu na strukturę liści (preferowane gładkie, płaskie liście) są wydajniejsze od drzew iglastych.

Przykładowe gatunki:
 

1.       Klon zwyczajny (Acer platanoides)
2.       Klon jawor (Acer pseudoplatnus)
3.       Bożodrzew gruczołkowaty (Ailianthus altissima)
4.       Brzoza brodawkowata (Betula pendula)
5.       Miłorząb japoński (Gingo biloba)
6.       Tulipanowiec amerykański (Liriodendron tulipifera)
7.       Wiąz pospolity (Ulmus minor)
8.       Surmia (Catalpa ssp.)
9.       Lipa amerykańska (Tilia amaricana)
10.   Robinia akacjowa (Robinia pseudoaccacia)
 
  • Pochłanianie dwutlenku węgla

Tylko gatunki drzewiaste (drzewa i krzewy) są zdolne do odkładania CO2.

 
WARTO WIEDZIEĆ, ŻE:
  • Las liściasty o powierzchni ok. 7 ha przechwytuje prawie 250 kg pyłów, czyli 36,4 kg na ha, a drzewa o idealnych warunkach nawet 300 kg/ha.
  • Dział fitoremediacji zwany fitoekstrakcją (rośliny pobierają metale ciężkie z gleby za pomocą korzeni) ma największe znaczenie przy oczyszczaniu terenów poprzemysłowych. Metoda odnosi sukcesy, gdyż rośliny same znajdują i wydobywają je z gleby – gleba zostaje w stanie nienaruszonym, a poniesione koszty są niewielkie.
  • Fitoremediacja staje się coraz bardziej popularna o czy świadczy na przykład decyzja burmistrza Nowego Jorku o posadzeniu dodatkowego 1 mln drzew, tak aby na 1 drzewo przypadało 4 mieszkańców miasta
  • Pyły zawieszone zostały uznane za najgroźniejsze zanieczyszczenia powietrza – są sprawcą 34800 zgonów obywateli UE, a na terenach o największym stężeniu życie mieszkańców skraca się nawet o 2 lata!
     
 FITOREMEDIACJA - GALERIA ZDJĘĆ
 
Literatura:
„Fitoremediacja – rośliny jako narzędzia w oczyszczaniu powietrza w terenach zurbanizowanych” S. Gawroński w „Agricola – Pismo SGGW” 79 (05/2011)
„Rośliny a jakość powietrza” M. Hoffman w Dendroflora nr 46, 2009; str. 28-49.

 

 
zamknij
Ta strona używa cookie. Dowiedz się więcej o celu ich używania.
Korzystając ze strony wyrażasz zgodę na używanie cookie, zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki.